EDITORIALS
Όταν (η μισή…) Κυπελλούχος ΑΕΚ, μετακόμισε στο Καρλόβασι!

Με τη βοήθεια του μεγάλου Ενωσίτη της Σάμου, Κώστα Αγαδάκη αποκαλύπτουμε σήμερα – για πρώτη φορά – τη συμμετοχή του Κώστα Νεγρεπόντη, του Γιώργου Γιάμαλη και άλλων αστέρων της ΑΕΚ σε ομάδα του Καρλοβασίου!
Είναι μια εξαιρετική έρευνα που έκανε ο φίλος της ΑΕΚ και σταθερός αναγνώστης του AEK LIVE, η οποία φωτίζει μια άγνωστη σελίδα της ιστορίας των τεράστιων αυτων προσωπικοτήτων της ΑΕΚ.
Επιμέλεια – κείμενο: Νικόλας Αγγελίδης
Η αγωνιστική σεζόν 1931-1932 έχει λήξει και έχει βρει την Ένωση Κυπελλούχο για πρώτη φορά στην ιστορία της. Είναι ο πρώτος τίτλος της ΑΕΚ!
Ο Κώστας Νεγρεπόντης, η αγωνιστική σημαία της ΑΕΚ, ταξιδεύει για λόγους αναψυχής… στη Σάμο. Εκεί όταν τον βλέπουν οι πρόσφυγες του Καρλοβασίου, τρελαίνονται από τη χαρά τους… Βρίσκεται δίπλα τους το μεγάλο ίνδαλμα τους, ο αρχηγός της Κυπελλούχου Ελλάδας ΑΕΚ και αυτό τους προσφέρει ανείπωτη χαρά.
Είναι εποχή δύσκολη για όλη τη χώρα… Δεν έχει περάσει ούτε μια δεκαετία από την έλευση των προσφύγων. Η υποδοχών των Ελλήνων της Μικράς Ασίας, του Πόντου, της Κωνσταντινούπολης και της Σμύρνης δεν ήταν και η πιο φιλόξενη. Το αντίθετο μάλιστα. Οι Ρωμηοί λογίζονται εδώ ως τουρκόσποροι αντιμετωπίζοντας έναν κυκεώνα εμποδίων μέχρι να μπορέσουν να σηκώσουν κεφάλι. Και το έκαναν με τον πιο συγκλονιστικό τρόπο.
Στη Σάμο, οι πρόσφυγες μεταφέρονται στο Καρλόβασι. Εκεί στήνονται τα προσφυγικά σπίτια. Δίπλα στην εκκλησία στο κέντρο της πόλης, ορθώνεται ένα τείχος για να διαχωρίζει τους πρόσφυγες… Είναι ο τοίχος της ντροπής όπως λένε οι παλιοί που τον έζησαν. Από τη μια η καλή κοινωνία, οι εύποροι, οι βυρσοδέψες, οι έμποροι, μέλη της άρχουσας τάξης του νησιού και από την άλλη οι φτωχοί, κατατρεγμένοι… πρόσφυγες.
Ακόμη και σήμερα αν επισκεφθείτε αυτό το σημείο, τον Ναό του Αγίου Νικολάου βλέπετε μια συγκλονιστική εικόνα, νιώθετε ένα συγκλονιστικό συναίσθημα…
Ο Νεγρεπόντης στο Καρλόβασι
Ο Κώστας Νεγρεπόντης φτάνει λοιπόν στην Σάμο. Τον μυρίζονται οι άνθρωποι της τοπικής ομάδας του Αστέρα. Είναι η ομάδα των βυρσοδεψών. Χωρισμένη και η Σάμος τότε σε ομάδες ανάλογα με τα πολιτικά πιστεύω των ανθρώπων, ανάλογα με τις συνθήκες που ζούσαν οι κάτοικοι του νησιού στις διάφορες περιοχές… Από τη μία πλευρά είναι οι αρχοντικές οικογένειες, εκεί στην περιοχή του Όρμου Καρλοβάσου (Ρίβα), κοντά στα βυρσοδεψεία (ταμπάκικα) της περιοχής και από την άλλη, πίσω από το τείχος οι πρόσφυγες. Ο τοίχος έχει υψωθεί για να μην βλέπουν οι πλούσιοι τους πρόσφυγες και τα χαμόσπιτα τους όταν εκκλησιάζονται…
Η ονομασία
Η ιστορία λέει ότι η ονομασία Καρλόβασι έχει τουρκικές ρίζες. Είναι δυο τουρκικές λέξεις. Karli και ovasi. Τι σημαίνουν αυτές οι λέξεις; Χιονισμένος Κάμπος! Αν και αυτή είναι η επικρατέστερη εκδοχή για την ονοματοδοσία της περιοχής, στο Καρλόβασι δεν χιονίζει ποτέ! Ή σχεδόν ποτέ… Η εκδοχή αυτή υποστηρίζεται από τον μεγάλο Σαμιώτη ιστορικό Επαμεινώνδα Σταματιάδη.
Από την άλλη, η ιστορικός Ευαγγελία Μπαλτά συνδυάζει το όνομα της περιοχής με την ύπαρξη ενός κάμπου τον οποίο διέσχιζε ένα ποτάμι. Ο κάμπος αυτός λεγόταν Καρκλίκ…
Η κιτρινόμαυρη αποστολή στο Καρλόβασι
Ο Νεγρεπόντης συνοδεύεται από τον κορυφαίο τερματοφύλακα της εποχής, τον πολύ Γιώργο Γιάμαλη και τους Τζιραλίδη και Χατζηπάντο… Και οι τέσσερις πιάνουν “δουλειά”… Συμμετέχουν στις διαδικασίες του τοπικού ποδοσφαίρου, στα εγκαίνια του αθλητικού κέντρου του Αστέρα, παίζουν, προπονούν, κάνουν ακόμα και τους διαιτητές…
Δείτε τι μαργαριτάρια προέκυψαν από την έρευνα…

Στις 14 Αυγούστου του 1931 η “Εφημερίς των Σαμίων” γράφει ότι ο Κώστας Νεγρεπόντης αναλαμβάνει προπονητής του Αστέρα Καρλοβασίου.

Κυκλοφορούν αφίσες που γεμίζουν όλη την πόλη για τα εγκαίνια του γυμναστηρίου του Αστέρος στο Καρλόβασι… Η αναγγελία μιλάει για την παρουσία των ποδοσφαιριστών της ΑΕΚ Κώστα Νεγρεπόντη, Γιώργου Γιάμαλη, Στέφανου Κωνσταντινίδη και Νίκου Μπαλτά. Είναι τα μεγάλα αστέρια που όλοι θέλουν να δουν…
Ο Νίκος Μπαλτάς λίγους μήνες νωρίτερα είχε βοηθήσει την ΑΕΚ να κατακτήσει τον πρώτο της τίτλο, πετυχαίνοντας ένα τέρμα στον τελικό με τον Άρη (5-3). Γεννημένος στην Κωνσταντινούπολη, πρώην παίκτης του Ηφαίστου, όπως και ο Γιάμαλης, φόρεσε τα κιτρινόμαυρα, αφού πρώτα πέρασε από τον Απόλλωνα και το Γουδί.
Και ο Στέφανος Κωνσταντινίδης ήταν βασικός της ΑΕΚ στον τελικό με τον Άρη. Διεθνής μέσος, φόρεσε τη φανέλα με τον δικέφαλο αετό εννέα χρόνια, από το 1925 μέχρι το 1934.
Εδώ να σας πούμε, ότι πιάσαμε το AI να μας λέει ψέματα. Παρουσιάζει τον Στέφανο Κωνσταντινίδη ως “Πίκολο”, ψευδώνυμο που όπως γράψαμε πριν από μερικές μέρες, είχε άλλος παίκτης της ΑΕΚ. Διαβάστε ΕΔΩ ποιος

Εγκαίνια με πολλή… ΑΕΚ
Τα εγκαίνια του γηπέδου γίνονται με όλες τις τιμές… και επισημότητες και με την ΑΕΚ να παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο. Δείτε εδώ δημοσίευμα της “Εφημερίδας των Σαμίων” στις 28 Αυγούστου 1931. Οι δυο ομάδες του Αστέρος, η Α’ και η Β’ κοντράρονται στο φιλικό των εγκαινίων, με προπονητή τον Νεγρεπόντη και τους άσους Χατζηπάντο, Τζιραλίδη και Γιάμαλη να παίζουν, ενώ όπως λέει το ρεπορτάζ την τελευταία στιγμή “εμποδίσθηκε” (ποιος ξέρει για ποιο λόγο…) η συμμετοχή του Μπαλτά και του Κωνσταντινίδη.

Τα εγκαίνια του γηπέδου του Καρλοβάσου, παίρνουν μεγάλες διαστάσεις και γίνονται θέμα μέχρι και στον αθηναϊκό αθλητικό τύπο… όπου εκθειάζεται η συμμετοχή των διεθνών άσων της ΑΕΚ. Εδώ στη φωτογραφία ο Νεγρεπόντης κοντράρεται με τον Γιάμαλη, σε μια πρωτότυπη Ενωσίτικη μάχη, με νικητή τον “Βαλεντίνο”…

Ποδοσφαιρική πανδαισία στο Καρλόβασι της δεκαετίας του ’30
Στις 31 Αυγούστου 1931, ο Αστήρ Καρλοβάσου, υποδέχεται σε “διεθνές” φιλικό παιχνίδι τη Μικτή Στόλου. Όπως γράφει η “Εφημερίς των Σαμίων, διαιτητής σε εκείνο τον αγώνα είναι ο Κώστας Νεγρεπόντης…

Την επόμενη χρονιά κι ενώ ο Νεγρεπόντης παραμένει στο Καρλόβασι, πηγαίνει για φιλικό αγώνα στη Σάμο, ο Εθνικός Καισαριανής. Προσέξτε δεν έχει γίνει ακόμα η συγχώνευση των δυο ισχυρών ομάδων της Καισαριανής. Του Εθνικού και του Αστέρα. Τις δυο ομάδες χωρίζει μεγάλο ιδεολογικό χάσμα. Ο Εθνικός που ιδρύθηκε το 1927 είναι η ομάδα των συντηριτικών και ο Αστέρας που ακολούθησε τρία χρόνια αργότερα (1930), είναι η λαϊκή ομάδα της περιοχής. Ο Εθνικός και ο Αστέρας, οι παραδοσιακοί εχθροί της Καισαριανής, ενώθηκαν μέσα στην Κατοχή, το 1943, έναν χρόνο πριν τη ματωμένη Πρωτομαγιά στο Σκοπευτήριο.

Μεγάλες κόντρες
Στο Καρλόβασι κατεβαίνει εκτός από τον Εθνικό Καισαριανής και ο Τιτανικός. Οι ποδοσφαιρικές μάχες στη Σάμο, τον Αύγουστο του 1932 έχουν πανελλήνιο ενδιαφέρον. Γράφει πλήρες ρεπορτάζ η εφημερίδα “Αθλητικά Χρονικά” στο φύλλο της 12ης Αυγούστου του ’32… Στους αγώνες συμμετέχουν εκτός από τον Αστέρα Καρλοβάσου, τον Τιτανικό Αθηνών και τον Εθνικό Καισαριανής και ο Άρης Καρλοβάσου, ο Απόλλων από το Βαθύ και ο Λυκούργος Μεσαίου Καρλοβάσου, μια από τις τέσσερις ομάδες με αυτό το όνομα στη Σάμο.
Οι πιο παλιές ομάδες της Σάμου, με έτος ίδρυσης από το 1895 μέχρι το 1897 είναι ο Λυκούργος με έδρα το Βαθύ και με έδρα το Καρλόβασι… Δυο διαφορετικές ομάδες κυρίως του κλασικού αθλητισμού και της πεζοπορίας. Ο πρώτος Λυκούργος εμφανίζεται το 1895 στο Βαθύ, ως σύλλογος κλασικού αθλητισμού, ενώ το1897 ιδρύεται ο Λυκούργος του Καρλοβάσου με τμήματα εκδρομικό και Στίβου. Είναι το αρχαιότερο σωματείο της περιοχής.
Οι ομάδες αυτές δεν έχει σχέση με τον Λυκούργο Καρλοβάσου, ούτε με τον Λυκούργο Βαθέως που συναντάμε στην πορεία. Ο Λυκούργος Μεσαίου Καρλοβασίου έδρασε από το 1930 ως το 1933 ως αθλητικό σωματείο και μέχρι το 1940 ως πολιτιστικό σωματείο. Μετά λόγω Κατοχής, έπαψε να υφίσταται… Ο Λυκούργος Βαθέως από την άλλη, λειτούργησε από το 1928 ως το 1967 όταν και τον διέλυσε μέσω των γνωστών συγχωνεύσεων ο Ασλανίδης.




Ταξίδι στη Χίο…
Το Καρλόβασι εκείνη την περίοδο μετατρέπεται σε ποδοσφαιρική πρωτεύουσα του βορειοανατολικού Αιγαίου. Γράφει στις 4 Αυγούστου του 1932 η εφημερίδα “Αιγαίον” για την μετάβαση στη Xίο του Αστέρα Καρλοβάσου για να αντιμετωπίσει την τοπική Αστραπή. Στον αγώνα συμμετοχή είχε και η Φιλαρμονική Καρλοβάσου που ταξίδεψε μαζί με την ομάδα για να ενισχύσει τους παίκτες παιανίζοντας στρατιωτικά εμβατήρια και ρυθμούς…
Τον αγώνα Αστραπής Χίου – Αστέρα Καρλοβάσου που έληξε 1-1 παρακολούθησαν τότε 4000 θεατές!

ΑΕΚ η ομάδα του Καρλοβασίου
Το Καρλόβασι με αυτά και με αυτά, με την ίδια την ιστορία του, αθλητική και κοινωνική δεν θα μπορούσε να ήταν παρά μόνο ΑΕΚ. Δεν είναι καθόλου τυχαίο πως η ομάδα που εκπροσωπεί σήμερα την περιοχή λέγεται ΑΕΚ (Αθλητική Ένωση Καρλοβάσου) φοράει κιτρινόμαυρα και έχει έμβλημα τον δικέφαλο αετό… Είναι η πορεία της ιστορίας αυτή, η εξέλιξη της, μέσα από το πέρασμα των χρόνων και συγχωνεύσεις ιστορικών σωματείων της περιοχής… Όλα καταλήγουν στην ΑΕΚ!

Ο Αστέρας Καρλοβασίου στον οποίον αναφέρονται τα ρεπορτάζ είναι μια ομάδα η οποία και αυτή μετά από μια σειρά συγχωνεύσεων, σχετίζεται με την σημερινή ΑΕΚ στο Καρλόβασι.
Το κερασάκι στην τούρτα

Και τώρα το κερασάκι στην τούρτα, ο πιο απίθανος επίλογος… Η φωτογραφία που βλέπετε είναι από αγώνα στις 11 Αυγούστου του ’32. Είναι η ομάδα του Λυκούργου Μεσαίου Καρλοβασίου που έχει στην σύνθεση της τερματοφύλακα τον Γιάμαλη! Είναι κάτω καθισμένος φορώντας την κλασική του τραγιάσκα!

