Ο Ανδρέας Μάρκος, που υπηρέτησε την ιδέα της ΑΕΚ για περισσότερο από μισό αιώνα, έφυγε σε ηλικία 80 ετών στις 2 Μαϊου, ‘κτυπημένος’ από την επάρατο νόσο.

Γράφει ο Δημήτρης Κουμουρτζής

Σκεπασμένο με μια σημαία της ΑΕΚ, αναπαύεται από το μεσημέρι της Κυριακής 3 Μαϊου 2015 σε μια γωνιά του κοιμητηρίου της Γκούρας Κορινθίας το κορμί του Ανδρέα Μάρκου. Του ευπατρίδη της ΑΕΚ, που το 1958, ήταν εκ των ιδρυτών του Συνδέσμου Φιλάθλων ΑΕΚ Δυτικής Αττικής, που από το 1964 μετονομάστηκε σε Σύνδεσμο ΑΕΚ Περιστερίου-Δυτικών Προαστίων. Ενός Συνδέσμου, ο οποίος εξελίχθηκε σε πολιτιστική και αθλητική κυψέλη για την περιοχή, λαμπρύνοντας με την δράση του το έμβλημα του δικέφαλου αετού.

Ο Ανδρέας Μάρκος με τον Γιώργο Αμερικάνο, από εκδήλωση του Σ.Φ. ΑΕΚ Περιστερίου.

Για όσους γνωρίζαμε τον Ανδρέα Μάρκο, η είδηση της «φυγής» του, μας ξάφνιασε… Και μας λύπησε βαθύτατα. Και τούτο, γιατί ως άνθρωπος ήταν το σύμβολο και η ψυχή της ΑΕΚ Περιστερίου και ένας αεικίνητος ευπατρίδης για την ΑΕΚ…..

Ο Ανδρέας Μάρκος από χορό της ΑΕΚ Περιστερίου δίπλα στον Στέλιο Σεραφείδη και με τους βετεράνους της «Ένωσης» Κωνσταντινίδη, Πεσιρίδη, τον κ. Μήτσουλα και τις συμβίες τους τον αντιδήμαρχο Περιστερίου Βασίλη Λώλο και τον πρόεδρο Θανάση Παπαθάνο.

Την ΑΕΚ, που υπηρέτησε πιστά από τις 15 Μαϊου 1958, όταν με τον φαρμακοποιό Διονύση Χρονά, ίδρυσαν τον Σύνδεσμο ΑΕΚ Δυτικών Προαστίων , για να στεγάσουν τα όνειρα των φίλων της «Ένωσης», που κατοικούσαν στους Δήμους Αιγάλεω, Χαιδαρίου και Περιστερίου και οι οποίοι σύχναζαν στην πλατεία Αγίου Σπυρίδωνος στο Αιγάλεω!
Και την ΑΕΚ, την υπηρέτησε με αγνό τρόπο. Άλλωστε ο αείμνηστος Ανδρέας Μάρκος, ήταν από τους φιλάθλους μιας ‘άλλης εποχής’. Έβλεπε την ΑΕΚ ως ιδέα. Γι’ αυτό και μεταξύ άλλων, επεδίωκε να αναδείξει πρωτίστως τον πολιτιστικό χαρακτήρα ύπαρξής της.
«Η ΑΕΚ είναι σωματείο που κουβαλάει τον πολιτισμό του Βυζαντίου και της Κωνσταντινούπολης. Και εμείς με τη δράση μας, που δεν πρέπει να είναι μόνο αθλητική, επιβάλλεται να γίνουμε συνεχιστές αυτού του πολιτισμού», έλεγε.
Και συνέβαλε τα μέγιστα στην ανάπτυξη τμημάτων χορού και παραδοσιακής μουσικής για τα μέλη του Συνδέσμου ΑΕΚ Περιστερίου-Δυτικών Προαστίων.
Και στην πορεία ήταν η βάση πάνω στην οποία ‘πάτησαν’ για δημιουργία, τμημάτων μπάσκετ ανδρών και γυναικών, αλλά κυρίως ακαδημιών παίδων-εφήβων, νεανίδων κορασίδων. Τμήματα τα οποία ακόμη και σήμερα πρωταγωνιστούν με τις «κιτρινόμαυρες -δικεφαλοφόρες» φανέλες στις κατηγορίες της ΕΣΚΑ!
Και αυτά τα τμήματα, που δημιουργήθηκαν με τις δικές του άοκνες προσπάθειες και την αμέριστη βοήθεια των μελών της ΑΕΚ Περιστερίου, δεν τον κατέστησαν μόνο ιδρυτή –δημιουργό του σωματείου και άνθρωπο σύμβολο της ΑΕΚ Περιστερίου.
Αλλά πιστοποίησαν ότι ο Ανδρέας Μάρκος, παρά τις όποιες δεκαετίες «κουβαλούσε» στην πλάτη του, λειτουργούσε με σφρίγος νεαρού για το καλό της ΑΕΚ….
Ήταν ο μόνιμος γενικός γραμματέας του Συνδέσμου Φίλων ΑΕΚ Περιστερίου. Και παρ’ ότι του είχε προταθεί πολλές φορές η προεδρία του Συνδέσμου και της ΑΕΚ Περιστερίου, απαντούσε: «Δεν επιθυμώ να μειώσω την προσφορά και την θέση σας, όμως ένας γραμματέας, έχει να κάνει πολύ πιο σπουδαία εργασία από ένα πρόεδρο» . Αυτό είχε πει τόσο στον αείμνηστο Διονύση Χρονά, που επί σειρά ετών καθόταν στον προεδρικό θώκο της ΑΕΚ Περιστερίου, όσο και στον διάδοχό του Μαρκοπουλιώτη. Και την ίδια απάντηση έδινε και στον απόλυτα επιτυχημένο ως πρόεδρο Θανάση Παπαθανάση, που τα οκτώ τελευταία χρόνια, διοικεί την ΑΕΚ Περιστερίου.

Η ΑΕΚ δεύτερη του οικογένεια

«Η ΑΕΚ είναι η δεύτερη οικογένειά μου. Μη λησμονείτε, ότι έχω παντρευτεί Κωνσταντινουπολίτισα, (σ.σ την Αργυρώ, που «έχασε» ξαφνικά πέρσι) την οποία γνώρισα όταν έμενα στην ίδια γειτονιά με τον Στέλιο Σεραφείδη. Και πηγαίναμε μαζί για να δούμε τους αγώνες της ΑΕΚ και τον Στέλιο, που τότε έπαιζε στην ομάδα. Και είχαμε ομαδάρα εκείνα τα χρόνια. Ο Νεστορίδης, ο Σταματιάδης, ο Πετρίδης, και αργότερα ο Σοφιανίδης, ο Παπαϊωάννου, ο Σκευοφύλακας ο Παπαποστόλου και τα άλλα παιδιά, είχαν δημιουργήσει ένα σύνολο που έπαιζε σπουδαίο ποδόσφαιρο, το οποίο χαιρόσουν να παρακολουθείς», μας είχε πει σε συνέντευξη που του είχαμε κάνει το 1982 για την εφημερίδα «Δικέφαλος».

Ο Ανδρέας Μάρκος, με τον Κώστα Νεστορίδη.

Ο Ανδρέας, ήταν θαυμαστής του Κώστα Νεστορίδη. «Αυτός γιγάντωσε την ΑΕΚ και πλίθινε με τις εκπληκτικές του ενέργειες τον κόσμο μας», έλεγε. Όπως θαύμαζε και τον Μίμη Παπαϊωάννου για το ήθος και την αγωνιστική παρουσία του, τον Θωμά Μαυρο για την ικανότητα του στο σκοράρισμά, αλλά και τον Στέλιο Σεραφείδη, για την προσφορά του στην ΑΕΚ. Χαρακτηριστικά έλεγε: «Στα εξήντα χρόνια που ο Σεραφείδης είναι στην ΑΕΚ, μόνο από την θέση του προέδρου δεν πέρασε. Έχει κάνει τα πάντα για την ομάδα μας. Ακόμη και με το τρένο πήγαινε να την δει να αγωνίζεται σε Θεσσαλονίκη και Ξάνθη »
Πρόεδρος όμως δεν έγινε ποτέ ούτε αυτός στη ΑΕΚ Περιστερίου…. Για περισσότερα από 30 χρόνια, τη θέση του γενικού γραμματέα είχε στη διοίκηση, αφού την θεωρούσε ‘κλειδί’ για την εύρυθμη λειτουργία ενός σωματείου. Και από τη θέση του γραμματέα, προσπαθούσε να διατηρήσει ισορροπίες, αφού στο Περιστέρι, δεν ήθελαν την ΑΕΚ και της έκαναν …πόλεμο. «Από τις δημοτικές αρχές αυτός που μας στήριξε πάρα πολύ ήταν ένας φίλαθλος του Ολυμπιακού. Ο Ανδρέας Παχατουρίδης. Μπορεί να ακούγεται περίεργο, αλλά είναι αλήθεια. Εκτίμησε την προσφορά μας στην τοπική κοινωνία και μας βοήθησε» , έλεγε.

Τα περίεργα παιχνίδια της μοίρας

Πάντως η σχέση του αείμνηστου Ανδρέα Μάρκου με τον Στέλιο Σεραφείδη, ήταν κάτι παραπάνω από αδελφικές. Ήταν μαζί στις χαρές, μαζί και στις λύπες. Και η μοίρα, τους ‘κτύπησε’ και τους δύο το 2001. Τότε, ο νυν πρόεδρος του Συνδέσμου βετεράνων ποδοσφαιριστών ΑΕΚ έχασε τη σύντροφο της ζωής του Αντιγόνη και ο Ανδρέας, την κόρη του Κυριακή!

Ο Εκλιπών με τη σύντροφο της ζωής του Αργυρώ.

Ήταν από τα περίεργα παιχνίδια που παίζει η μοίρα. Όπως περίεργο ήταν το παιχνίδι που έπαιξε η μοίρα και στον Ανδρέα Μάρκο.
Όταν πριν από σχεδόν δύο μήνες μπήκε στο Αττικό Νοσοκομείο με πόνους στο στομάχι, κανείς δεν περίμενε την εξέλιξη.
Η πρώτη διάγνωση μίλαγε για κακοήθη όγκο στο πάγκρεας και το έντερο! Οι γιατροί έκαναν την επέμβαση, ο όγκος αφαιρέθηκε, και ο Ανδρέας, πριν περίπου τρείς εβδομάδες πήρε τον δρόμο της επιστροφής για το σπίτι.
Και παρέα με τον μοναχογιό του Κώστα, που του στάθηκε ως φύλακας άγγελος σε όλη την περιπέτεια της υγεία του, αντιμετώπιζε με στωικότητα παλληκαριά και ηρεμία το πρόβλημα.
Υπήρχε η ελπίδα ότι θα το ξεπερνούσε, για να γυρίσει και πάλι στο Γραφείο του στην ΑΕΚ Περιστερίου, που ως Γενικός Γραμματέας, επιλαμβάνονταν όλων των υποθέσεών της. Όμως κάτι οι στεναχώριες, κάτι το άγχος –για την ΑΕΚ και όχι μόνο- κάτι, ότι δεν άντεξε ο κουρασμένος οργανισμός του. το πρόβλημα επιδεινώθηκε και δημιουργήθηκε μετάσταση στο στομάχι! Μετάσταση στο στομάχι, σε ένα άνθρωπο, που ούτε έπινε, ούτε κάπνιζε!!! Και στη μάχη που έδινε με την επάρατη νόσο και η οποία του προκάλεσε κακοήθη όγκο σε πάγκρεας, έντερο και συκώτι (!) δεν άντεξε. Άφησε την τελευταία του πνοή σε ηλικία 80 ετών (σ.σ. είχε γεννηθεί στη 1 Δεκεμβρίου του 1934) το πρωϊ του Σαββάτου 2 Μαϊου.

Σ. Σεραφείδης: «Ο Ανδρέας ήταν στρατηλάτης»

Ο Στέλιος Σεραφείδης, με τον οποίο συνοδοιπορούσαν για περίπου 60 χρόνια, και τις τρείς τελευταίες δεκαετίες ήταν βασικοί συνεργάτες στην ΑΕΚ Περιστερίου, τον χαρακτήριζε «στρατηλάτη»!
«Είναι μεγάλη υπόθεση να έχει μαζέψει περίπου 500 παιδάκια όλων των ηλικιών και να τους μπολιάζει με την ιδέα της ΑΕΚ» έλεγε και του ‘έπλεκε’ το εγκώμιο για την άοκνη και ανιδιοτελή προσπάθειά και προσφορά του τόσο στον Σύνδεσμο, όσο και στην ΑΕΚ Περιστερίου.

Μια ζωή ΑΕΚ, και ο Ανδρέας Μάρκος σε φωτογραφία του 2010 με τις κορασίδες του μπάσκετ στην ομάδα της καρδιάς, που τώρα ποια έγιναν γυναίκες.

«Ο Ανδρέας, δεν θα ξεχαστεί από κανέναν μας στο Περιστέρι, αφού πρόσφερε τεράστιο κοινωνικό έργο. Ήταν αγνός ιδεαλιστής, γι’ αυτό και δεν αξιοποιήθηκε ποτέ από την ΠΑΕ ΑΕΚ, αφού δεν επιθυμούσε να μπλέξει με… εταιρίες. Έβλεπε τον αθλητισμό με ρομαντισμό. Και είχε ως όραμα το έμβλημα του ‘δικέφαλου αετού’ το οποίο πρέπει να σου πω, ότι δεν αποκαθηλώθηκε ποτέ από τα Γραφεία του Συνδέσμου. Ακόμη και όταν τα είχε κλείσει η Χούντα τα Γραφεία όλων των Συνδέσμων, ο δικός μας διατηρήθηκε και η σημαία με τον δικέφαλο αετό κυμάτιζε περήφανα», μας είπε.
Τον χαρακτήρισε ακόμη «άγιο άνθρωπο» που δεν έβλαψε ποτέ κανέναν –αντίθετα βοήθησε- και είχε παντού μόνο φίλους. Και κυρίως ποδοσφαιριστές της ΑΕΚ, από τις δεκαετίες 1960-70 και 80, που με τα μέλη του Συνδέσμου, δεν έχαναν αγώνα της ομάδας στη Νέα Φιλαδέλφεια, ενώ οργάνωναν και εκδρομές στα εκτός έδρας παιχνίδια.
Και θυμήθηκε, ότι τα τμήματα χορού, που είχε δημιουργήσει ο Σύνδεσμος Φίλων ΑΕΚ Περιστερίου, ήταν αυτά που συμμετείχαν στις φιέστες κατακτήσεως Πρωταθλημάτων από την ΑΕΚ στο γήπεδο της Νέας Φιλαδέλφειας τόσο το 1989, όσο και σε αυτά της «δικεφαλικής ηγεσίας» των Μελισσανίδη-Καρρά 1992. 1993 και 1994.
«Με την φυγή του, άφησε ένα τεράστιο κενό. Κενό που εύχομαι και ελπίζω να καλυφθεί από το τεράστιο έργο που άφησε. Αλλά και τους πολύ καλούς αντικαταστάτες που υπάρχουν για να τον διαδεχτούν και να συνεχίσουν το έργο του» τόνιζε ο Στέλιος Σεραφείδης. Και συνέχιζε:
«Ο Ανδρέας, ήταν ξεχωριστός άνθρωπος. Τίμησε τόσο την στολή που φόρεσε (σ.σ. ήταν συνταξιούχος της Αστυνομίας), όσο και την ΑΕΚ. Ήταν πολύ ηθικός και πολύ καλός τόσο ως οικογενειάρχης όσο και ως φίλος. Η απώλειά του, είναι τεράστια για την ΑΕΚ, αλλά και το Περιστέρι»

Το «τελευταίο αντίο» και η σημαία της ΑΕΚ

Ο αείμνηστος Ανδρέας, ήταν πολύ δραστήριος. Και είχε πολλούς φίλους. Ακόμη και πριν μπει στο Νοσοκομείο έτρεχε για τον Σύλλογο και την ΑΕΚ. Η αλήθεια είναι ότι του είχε στοιχίσει η απώλεια πριν ένα χρόνο της συντρόφου στη ζωή του Αργυρώ, που είχε γνωρίσει πριν 60 χρόνια με τον Στέλιο Σεραφείδη.
Μια Κωνσταντινουπολίτισα, που και αυτή είχε την ΑΕΚ στην καρδιά και από την οποία ο ‘κυρ Ανδρεάς’ έπαιρνε δύναμη.

Από την εκδήλωση της ΑΕΚ Περιστερίου το 2010, που μεταξύ άλλων είχαν τιμηθεί οι Θωμάς Μαυρος και Μίμης Τράγος, Ο Ανδρέας Μάρκος, στο άκρο δεξιά με το μπλουζάκι και τα γυαλιά.

Στην οικογένειά του, ο μόνος που είχε μείνει για να του κρατάει συντροφιά, ήταν ο μοναχογιός του Κώστας. Ο Κώστας, που πάνω από το τελευταίο κρεβάτι του πατέρα του, ακούγοντας την εξόδιο ακολουθίας, έμοιαζε με πρόσωπο αρχαίας τραγωδίας….
Απ’ όλους όμως όσοι παρευρέθησαν στην Κηδεία του πατέρα του, άκουγε ένα λόγο παρηγοριάς και θαυμασμού για το έργο που ο Ανδρέας Μάρκος, αφήνει πίσω του. Δεν είναι μικρό πράγμα άλλωστε να έχει δημιουργήσει μια ‘άλλη οικογένεια’, που την αποτελούν περίπου 500 αθλητές και αθλήτριες! Γι αυτό και οι διοικούντες την ΑΕΚ Περιστερίου, ναύλωσαν πούλμαν, για να μεταφέρουν τους φίλους του Ανδρέα Μάρκου στη γεννήτορα του Γκούρα Κορινθίας.
Και περίπου 200 φίλοι της «οικογένειας» και της ΑΕΚ Περιστερίου-οι διοικούντες της οποίας εξέδωσαν συλλυπητήρια ανακοίνωση για τον χαμό του ιδρυτή της- βρέθηκαν στο Κοιμητήρι, για το «στερνό αντίο» και τη συνοδεία στην …τελευταία του κατοικία, που έγινε με τη σημαία της ΑΕΚ…
Και στο μακρινό του ταξίδι, θα πάει να συναντήσει την κόρη του Κυριακή, τη σύντροφο της ζωής του Αργυρώ, που έφυγε πριν ένα χρόνο και ο Ανδρέας, φαίνεται ότι δεν άντεξε τον χαμό της.
Αλλά και τον αείμνηστο «στρατηγό» των παραγόντων της ΑΕΚ, Δημήτρη Τράγο,, που η ΑΕΚ Περιστερίου, είχε τιμήσει με τον Θωμά Μαύρο, το 2010.
Αλλά και τον Γιώργο Αμερικάνο, με τον οποίο ήταν φίλοι. Και είναι σίγουρο ότι θα ξεκινήσουν κουβέντα για τη «βασίλισσα» και το μπάσκετ που λάτρευαν και οι δύο.

Από την εκδήλωση κοπής πίτας, δίπλα στον Δήμαρχο Περιστερίου Ανδρέα Παχατουρίδη και με τον Πρόεδρο του Συνδέσμου και αδελφικό του φίλο Θανάση Παπαθάνο.

Όμως μπορεί κάτω από το χώμα να σκεπαστεί και να ξεχαστεί η προσφορά ενός από τους χαρακτηριστικότερους φίλους της ΑΕΚ; Του παράγοντα, που θα μείνει στη μνήμη μας, ως ο μοναδικός «αιωνόβιος» μεν-αλλά με εφηβικό σφρίγος-για την προσφορά του στην «κιτρινόμαυρη» ομάδα;
Δυνητικό το ερώτημα, αφού η απάντηση, θεωρούμε πως απ’ όλους όσοι διαβάζεται αυτό το κείμενο και γνωρίζεται η έχετε ακούσει γα την πολιτεία του Ανδρέα Μάρκου στην ΑΕΚ, είναι «Όχι»…
Γι΄ αυτό και στο «τελευταίο ταξίδι», υπήρχε ως συντροφιά για τον Ανδρέα Μάρκο, η σημαία της ΑΕΚ…
Ευπατρίδη της ΑΕΚΑνδρέα Μάρκο, δεν θα σε ξεχάσουμε ποτέ… Να είναι ελαφρύ το χώμα που σε σκέπασε και από εκεί ψηλά που θα βρίσκεσαι, συνέχισε να υπερασπίζεσαι ως …Αστυνομικός την ΑΕΚ και να δίνεις μάχες για το καλό της… Όλοι όσοι σε ζήσαμε έστω και λίγο, θα σε θυμόμαστε πάντα. Καλό δρόμο να έχεις και καλό Παράδεισο…