Kαπνεργάτες της Καβάλας στο εκτελεστικό απόσπασμα

To Πρώτο Πρόγραμμα και η Φωνή της Ελλάδας παρουσιάζουν μία πρωτότυπη ιστορική και δημοσιογραφική έρευνα για το καπνεργατικό κίνημα στην Καβάλα, στο φόντο των μεγάλων απεργιών του Ιουλίου 1933 και των δημοτικών εκλογών του Φεβρουαρίου 1934. Τα γεγονότα της διετίας 1933-1934 στην Καβάλα, πυροδότησαν τις μαζικές απεργιακές κινητοποιήσεις του 1936 στη Θεσσαλονίκη και σε άλλες πόλεις της Μακεδονίας.

Το πρώτο μέρος της έρευνας, υπό τον γενικό τίτλο “Μπασή μπαγλή τουτουντζή μου”, θα μεταδοθεί το Σάββατο 23 Δεκεμβρίου 2017, 1 με 3 μετά το μεσημέρι.

Οι παράλληλες ιστορίες τριών καπνεργατών, εκλεγμένων δημοτικών συμβούλων στις εκλογές του 1934, από την Καβάλα μέχρι την εκτέλεσή τους στην Καισαριανή την 1η Μαΐου 1944. Η πορεία ενός εφήβου 17 χρόνων, συντάκτη μίας παράνομης προκήρυξης, στο ίδιο χρονικό και χωρικό πλαίσιο, η φυλάκισή του και η προσπάθεια των δικαστικών και αστυνομικών αρχών να τον οδηγήσουν στο εκτελεστικό απόσπασμα. Η εκλογή του πρώτου κομμουνιστή δημάρχου, παρά τις φανερές και υπόγειες μεθοδεύσεις των αστικών κομμάτων της εποχής, η καθαίρεσή του δύο μήνες αργότερα και ο εκτοπισμός του.

Ένα ραδιοφωνικό ντοκιμαντέρ με την υπογραφή της “Αφύλαχτης Διάβασης” για το καπνεργατικό κίνημα στην Καβάλα του Μεσοπολέμου, λίγο πριν την εγκαθίδρυση του καθεστώτος Μεταξά, μέσα από τις παράλληλες ιστορίες των αφανών ηρώων του.

Οι ήρωες του ντοκιμαντέρ ξεπηδούν μέσα από το ομιχλώδες τοπίο της εποχής. Ο χρόνος έναρξης της αφήγησης είναι το 1933, μία χρονιά-γέφυρα ανάμεσα στο 1922/1923, περίοδος εισροής Μικρασιατών προσφύγων και προσφύγων της Ανταλλαγής, και το 1936, τότε που επιβάλλεται το δικτατορικό καθεστώς Μεταξά. Και είναι αυτό ακριβώς το καθεστώς που παρέδωσε τους φυλακισμένους στην Ακροναυπλία, Δημοσθένη Μακέδο και Νίκο Νεγρεπόντη, στους Ναζί κατακτητές.

Αξίζει να σημιεωθεί ότι πολλοί πρόσφυγες του 1922 και του 1923 χρησιμοποιήθηκαν ως φτηνά εργατικά χέρια, τόσο από τους εγχώριους όσο και από τους ξένους καπνεμπόρους. Η προσφυγική ταυτότητα σε συνδυασμό με την εκμετάλλευση του εργατικού πληθυσμού, οδήγησαν στη συγκρότηση ταξικής συνείδησης και στη σχηματοποίηση των αιτημάτων των καπνεργατών.

Έρευνα-παρουσίαση: Θωμάς Σίδερης

Συντονιστείτε στο Πρώτο Πρόγραμμα FM 91.6 και 105.8 και στη Φωνή της Ελλάδαςστα βραχέα.

τικό απόσπασμα
Date: 20 Δεκεμβρίου 2017
Author: t.s.
0 Σχόλια
ΑΦΥΛΑΧΤΗ ΔΙΑΒΑΣΗ.ΚΑΠΝΕΡΓΑΤΕΣ

To Πρώτο Πρόγραμμα και η Φωνή της Ελλάδας παρουσιάζουν μία πρωτότυπη ιστορική και δημοσιογραφική έρευνα για το καπνεργατικό κίνημα στην Καβάλα, στο φόντο των μεγάλων απεργιών του Ιουλίου 1933 και των δημοτικών εκλογών του Φεβρουαρίου 1934. Τα γεγονότα της διετίας 1933-1934 στην Καβάλα, πυροδότησαν τις μαζικές απεργιακές κινητοποιήσεις του 1936 στη Θεσσαλονίκη και σε άλλες πόλεις της Μακεδονίας.

Το πρώτο μέρος της έρευνας, υπό τον γενικό τίτλο “Μπασή μπαγλή τουτουντζή μου”, θα μεταδοθεί το Σάββατο 23 Δεκεμβρίου 2017, 1 με 3 μετά το μεσημέρι.

Οι παράλληλες ιστορίες τριών καπνεργατών, εκλεγμένων δημοτικών συμβούλων στις εκλογές του 1934, από την Καβάλα μέχρι την εκτέλεσή τους στην Καισαριανή την 1η Μαΐου 1944. Η πορεία ενός εφήβου 17 χρόνων, συντάκτη μίας παράνομης προκήρυξης, στο ίδιο χρονικό και χωρικό πλαίσιο, η φυλάκισή του και η προσπάθεια των δικαστικών και αστυνομικών αρχών να τον οδηγήσουν στο εκτελεστικό απόσπασμα. Η εκλογή του πρώτου κομμουνιστή δημάρχου, παρά τις φανερές και υπόγειες μεθοδεύσεις των αστικών κομμάτων της εποχής, η καθαίρεσή του δύο μήνες αργότερα και ο εκτοπισμός του.

Ένα ραδιοφωνικό ντοκιμαντέρ με την υπογραφή της “Αφύλαχτης Διάβασης” για το καπνεργατικό κίνημα στην Καβάλα του Μεσοπολέμου, λίγο πριν την εγκαθίδρυση του καθεστώτος Μεταξά, μέσα από τις παράλληλες ιστορίες των αφανών ηρώων του.

Οι ήρωες του ντοκιμαντέρ ξεπηδούν μέσα από το ομιχλώδες τοπίο της εποχής. Ο χρόνος έναρξης της αφήγησης είναι το 1933, μία χρονιά-γέφυρα ανάμεσα στο 1922/1923, περίοδος εισροής Μικρασιατών προσφύγων και προσφύγων της Ανταλλαγής, και το 1936, τότε που επιβάλλεται το δικτατορικό καθεστώς Μεταξά. Και είναι αυτό ακριβώς το καθεστώς που παρέδωσε τους φυλακισμένους στην Ακροναυπλία, Δημοσθένη Μακέδο και Νίκο Νεγρεπόντη, στους Ναζί κατακτητές.

Αξίζει να σημιεωθεί ότι πολλοί πρόσφυγες του 1922 και του 1923 χρησιμοποιήθηκαν ως φτηνά εργατικά χέρια, τόσο από τους εγχώριους όσο και από τους ξένους καπνεμπόρους. Η προσφυγική ταυτότητα σε συνδυασμό με την εκμετάλλευση του εργατικού πληθυσμού, οδήγησαν στη συγκρότηση ταξικής συνείδησης και στη σχηματοποίηση των αιτημάτων των καπνεργατών.

Έρευνα-παρουσίαση: Θωμάς Σίδερης

Συντονιστείτε στο Πρώτο Πρόγραμμα FM 91.6 και 105.8 και στη Φωνή της Ελλάδαςστα βραχέα.
Info: Σάββατο 23 Δεκεμβρίου 2017, ώρα 13:00 – 15:00
Εκπομπή: «Αφύλαχτη Διάβαση»
«Μπασή μπαγλή τουτουντζή μου»
Live Streaming:
Πρώτο Πρόγραμμα: webradio.ert.gr/proto
Φωνή της Ελλάδας: radiostreaming.ert.gr/ert–voiceofgreece
Facebook: www.facebook.com/protoprogramma.ert, www.facebook.com/voiceofgreece.ert
Τις εκπομπές της «Αφύλαχτης Διάβασης» μπορείτε να τις ακούτε -μετά την πρώτη ραδιοφωνική τους μετάδοση- και στο web radio της ΕΡΤ: http://webradio.ert.gr/category/proto-programma/afylachti-diavasi